Żurawina w kuchni i w domowej apteczce

wt., 05/09/2017 - 09:50 -- Administrator.
Kategoria: 
Oceń artykuł: 
0
Brak głosów

Jeszcze kilkanaście lat temu żurawinę można było kupić jedynie na rynku, w postaci surowej lub jako przetwór w słoiku. Dziś jest do nabycia tak świeża, jak i suszona i przetworzona, we wszystkich sklepach spożywczych. Coraz powszechniej jest stosowana w naszych kuchniach. Poznajmy ją nieco bliżej.

Czym jest żurawina?

Jest to zimozielona krzewinka z rodziny wrzosowatych. W naturze występuje w klimacie umiarkowanym do subpolarnego na całej półkuli północnej. W Ameryce Północnej, zwłaszcza w Kanadzie i północno-wschodnich stanach USA, rosną gatunki VacciniummacrocarponAiton (żurawina wielkoowocowa) oraz Oxycoccuspalustris(żurawina błotna), w Europie i północnej Azji jedynie ten drugi. W Polsce żurawinę błotną można spotkać na Pomorzu, Mazurach i Lubelszczyźnie. Oba gatunki preferują tereny wilgotne o kwaśnej glebie. Mają kwaśne i cierpkie owoce, żurawina błotna nieco łagodniejsze w smaku od wielkoowocowej. Oba gatunki są często uprawiane w przydomowych ogrodach.

Skład

Dojrzałe owoce żurawiny są bogatym źródłem witamin, zwłaszcza B1, B2, C, E, kwasu foliowego i niacyny. Zawierają potas, wapń, żelazo, sód i fosfor, kwasy organiczne, w tym jabłkowy i cytrynowy, za sprawą których owoce mają cierpki posmak, oraz benzoesowy, będący naturalnym konserwantem.  W żurawinach znajduje się sporo przeciwutleniaczy – flawonoidów i antocyjanów, a także cukry – fruktoza i glukoza. Szklanka świeżych owoców dostarcza organizmowi około 3,2 g błonnika i do 30 mg witaminy C.

Właściwości

Żurawinę stosowano w medycynie już w XVI wieku; znano wówczas jej działanie przeciwbakteryjne i przeciwzapalne, szczególnie w schorzeniach dróg moczowych i pęcherza. Wiedziano również o jej właściwościach grzybobójczych. W 1840 roku po raz pierwszy wykazano naukowo wpływ spożywania żurawiny na leczenie zakażeń układu moczowego. Obecnie zaliczana jest do grupy naturalnych antybiotyków obok czosnku, sosny i oregano. Zawarte w żurawinie antyoksydanty hamują namnażanie się bakterii Escherichia coli, odpowiedzialnej za infekcje dróg moczowych, oraz Helicobacterpylori, sprzyjającej powstawaniu wrzodów. Chronią szkliwo zębowe i dziąsła. Żurawina jest pomocna podczas dolegliwości związanych z menstruacją i w okresie menopauzy. Oddala ryzyko miażdżycy i zawału dzięki zawartości bioflawonoidów, niektórych nowotworów, sprzyja poziomowi dobrego cholesterolu HDL. Ma także właściwości oczyszczające organizm z toksyn i zalecana jest podczas kuracji odchudzających.

Nie dla wszystkich

Niestety, żurawina nie może być stosowana bez ograniczeń. Jest ona bogata w szczawiany, które w większym stężeniu krystalizują się. Dlatego nie powinny jej spożywać osoby cierpiące na kamicę nerkową. Szczawiany blokują także wchłanianie wapnia, zatem niewskazane są w przypadku  osteoporozy. Należy wystrzegać się żurawiny przyjmując leki z warfaryną – substancją o działaniu przeciwzakrzepowym; żurawina powoduje nasilenie jej działania, co może doprowadzić do wystąpienia krwotoku. Zawsze przed podjęciem decyzji o zastosowaniu leczniczym żurawiny należy zasięgnąć porady lekarza.

Jak stosować?

Leczniczo pije się 2 łyżki soku na pół godziny przed posiłkiem, nie więcej niż trzy razy dziennie. Naturalny sok żurawinowy, bez cukru i konserwantów,  można kupić w aptece i w sklepach ze zdrową żywnością. Konfiturę z żurawin z jabłkami podaje się do pieczonych mięs i drobiu, suszone owoce doskonale nadają się do ciast i deserów. Kisiel lub galaretka z żurawin jest jedną z tradycyjnych potraw wigilijnych na Wileńszczyźnie i Podlasiu.

/Iwona Czechowska/ zdj. fotolia/

Dodaj komentarz

Newsletter

Zapisz się aby otrzymywać najnowsze informacje i artykuły.